Cuốn sách nối kết âm nhạc với khoa học thần kinh: lý giải vì sao âm nhạc có thể chạm tới cảm xúc, tư duy và sức khỏe tinh thần của con người, qua góc nhìn của nhạc công biểu diễn kết hợp với nghiên cứu khoa học.
Niels Lan Doky – nghệ sĩ piano người Đan Mạch gốc Việt, tên tuổi của dòng jazz châu Âu – kể lại trải nghiệm sân khấu của mình, còn hai đồng tác giả bổ sung phần kiến giải khoa học đương đại về não bộ và âm nhạc.
Thực Tại Vô Biên & Nơi An Trú Của Tiếng Dương Cầm
Chơi jazz là chuyện của việc an trú trong khoảnh khắc — bước vào hiện tại và buông mình cho nó. Tôi đã chọn nhìn khoảnh khắc này như trải rộng vô tận về mọi phía dọc dòng thời gian: cả đời tôi là một hiện tại mênh mông, không bờ. Như trong âm nhạc, điều ấy cho tôi ứng tác ở mức đẹp nhất giữa đời. Mọi điều đã qua đều như mới hôm qua với tôi, dù đó là một tuần hay hai mươi năm trước.
Năm 2014, tôi gặp bác sĩ thần kinh Peter Michael Nielsen, người cũng là một nhạc sĩ. Khi ấy, Peter Michael đã dấn sâu vào công trình nghiên cứu các liệu pháp dựa trên âm nhạc và âm thanh, và những năm sau đó, ông điều trị thành công cả những chứng như đau sau mổ, trầm cảm, thậm chí di chứng COVID kéo dài. Tôi lập tức bị cuốn hút bởi hiểu biết của ông về sức tác động thần kinh và sinh lý mà âm nhạc có thể gieo lên thân, não và tâm; và chúng tôi bắt đầu bàn chuyện chung tay.
Hòa quyện những sáng tác nguyên bản và những khúc dương cầm ứng tác bất chợt với âm thanh của thiên nhiên, những lớp texture synth bảng lảng, cùng tiếng sub-bass sâu thẳm ở tần số thấp, chúng tôi lên đường dựng nên một không gian âm nhạc để người ta đắm mình — một không gian mời gọi sự lắng nghe sâu, sự tĩnh lặng của tâm, sự suy ngẫm của cảm xúc, và sự buông lỏng của thân.
Nghệ Sĩ Dương Cầm — SIR NIELS LAN DOKY
Được Swing Journal (Nhật Bản) tôn vinh là “nghệ sĩ dương cầm xuất sắc nhất thế hệ của ông”, được New York Times gọi là “tươi mới và đầy khiêu khích”, và được El Diario (Tây Ban Nha) xem là “một trong những nghệ sĩ dương cầm châu Âu quan trọng nhất của 50 năm qua”, Sir Niels Lan Doky — người Đan Mạch — đã hiện diện trên những sân khấu danh giá nhất thế giới, từ Royal Albert Hall đến Carnegie Hall, đến Blue Note và xa hơn nữa, làm say lòng khán giả ở khắp mọi nơi.
Sir Doky đã cộng tác cùng những tên tuổi lừng lẫy nhất của jazz, như Pat Metheny, Michael Brecker, David Sanborn, Ray Brown và Darryl Jones, cũng như với các dàn nhạc cổ điển như Dàn nhạc Giao hưởng Montreal và Copenhagen Phil. Những chuyến lưu diễn gần đây và sắp tới của ông trải khắp các thành phố biểu tượng như New York, Paris, London, Berlin, Milan, Vienna, Stockholm, Barcelona và nhiều nơi khác.
Sir Niels Lan Doky hiện thân cho một tầm vóc âm nhạc sánh ngang các bậc khổng lồ dương cầm jazz thuở trước, và đã được Nữ hoàng Margrethe II của Đan Mạch phong tước Hiệp sĩ năm 2010 vì những cống hiến âm nhạc xuất sắc của mình.
Kỹ Sư Âm Thanh — Frank Goldberg
Frank Goldberg là một kỹ sư âm thanh người Đan Mạch với hơn 40 năm kinh nghiệm trong thu âm, âm thanh biểu diễn trực tiếp và sản xuất phòng thu. Danh sách cộng tác dày dặn của ông bao gồm các đài phát thanh – truyền hình DR, TV 2, TVNorge và TV3; những nghệ sĩ như Patti Smith, Laurie Anderson, Harvey Mason, Mike Stern, Darryl Jones, Ernie Watts và nhóm Modern Standards Supergroup; các nhà văn Haruki Murakami, Paul Auster và Michel Houellebecq; cùng Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại Louisiana.
Với Piano Sanctuary, ông chấp bút những chương về kỹ thuật âm thanh của cuốn sách, giải thích cách âm thanh được thu lại, nắn chỉnh và truyền tải để tạo nên tác động lên người nghe. Ông là kỹ sư âm thanh cho album Piano Sanctuary và tại các buổi hòa nhạc trực tiếp của dự án, đảm bảo rằng những ý tưởng khoa học đằng sau dự án được hiện thực hóa ngay trong chính trải nghiệm lắng nghe.
Bác Sĩ Thần Kinh — Dr. Peter Michael Nielsen
Dr. Peter Michael Nielsen là một bác sĩ thần kinh người Đan Mạch, bác sĩ cố vấn cao cấp tại Bệnh viện Đại học Copenhagen (cơ sở Holbæk), với 40 năm kinh nghiệm lâm sàng trong các lĩnh vực thần kinh học, phẫu thuật thần kinh và tâm thần học. Kết hợp khoa học y khoa với niềm đam mê âm nhạc suốt đời, ông mang đến một góc nhìn kép hiếm có cho cuốn Piano Sanctuary: Âm nhạc và Khoa học về Não bộ.
Song song với công trình nghiên cứu khoa học và các công bố của mình, ông còn là nhà sáng chế thiết bị điều trị y tế và nắm giữ 10 bằng sáng chế. Hai trong số đó bao trùm HALF-MIS — một phương pháp điều trị bằng kích thích âm nhạc đầy sáng tạo — cùng cấu trúc âm thanh mà phương pháp này sử dụng. Công nghệ ấy là một phần trong không gian âm thanh (soundscape) của Piano Sanctuary.